Chắc bạn từng gặp cảnh này rồi. Lên green chỉ còn cách lỗ chừng năm mét, tưởng hai cú là vào, vậy mà cú nào cũng hụt. Theo kinh nghiệm của đội ngũ bên mình, cải thiện cú putt hiếm khi đến từ việc đánh mạnh hơn hay tập lâu hơn. Phần lớn nằm ở hai việc nghe thì đơn giản nhưng ít người làm đều đặn: đọc đúng độ dốc và giữ nhịp đánh ổn định. Bài này được viết từ những buổi tập và những vòng 18 hố thật, để bạn có thể áp dụng ngay lần ra sân tới.
Vì sao putt hụt nhiều hơn bạn nghĩ
Putt chiếm gần một nửa số gậy trong một vòng golf. Con số này nghe có vẻ quá đáng, nhưng bạn thử đếm lại điểm số của chính mình sau vài vòng gần nhất. Bạn sẽ thấy phần lớn gậy thừa nằm ở vòng green.
Sai số trên green rất nhỏ. Lệch vài centimet ngay lúc đặt gậy, đi hết năm mét, bóng có thể trượt cả mét khỏi lỗ. Những sai số đó cộng dồn lại, và cuối vòng bạn mất thêm vài gậy mà không hiểu vì sao.
Khi quan sát golfer phong trào, chúng tôi thường thấy họ sai ở hai chỗ: đọc sai độ dốc và nhịp đánh không đều. Cả hai đều có thể sửa, và bài này bám sát đúng hai vấn đề đó.
Đọc green: nhìn độ dốc trước khi cầm gậy
Đọc green là bước đầu tiên, và cũng là bước hay bị bỏ qua nhất. Green không phẳng như sàn nhà. Mặt cỏ có thể nghiêng nhẹ, nghiêng mạnh, hoặc có chỗ nghiêng ngược với hướng mắt bạn nhìn thấy lúc đầu. Nếu chỉ nhìn một lần rồi đánh, gần như chắc chắn bạn sẽ bỏ lỡ một phần độ dốc.
Cách làm đơn giản: đứng sau bóng nhìn về phía lỗ, rồi đi sang phía đối diện và nhìn lại. Hai góc này thường cho ra hai đáp án khác nhau. Khi thấy chúng lệch nhau, hãy đặc biệt chú ý. Nước đọng trên green hay những vệt cỏ bị gạt theo một hướng cũng cho bạn biết độ dốc tổng thể.
Tốc độ cỏ quan trọng không kém. Green nhanh thì cỏ ngắn và mịn, bóng lăn xa hơn dự kiến. Green chậm thì cỏ dày, bóng tắt sớm. Cùng một cú đánh, sân nhanh cần nhẹ tay hơn hẳn so với sân chậm. Đừng mang kinh nghiệm từ sân này sang sân khác mà không điều chỉnh.
Chọn điểm ngắm và hình dung đường bóng
Nhiều người ngắm thẳng vào lỗ rồi đánh. Kết quả hay gặp là mặt gậy bị lệch, vì mắt không có điểm tựa gần để dẫn đường. Cách hiệu quả hơn là chọn một điểm nhỏ trên mặt cỏ, cách bóng khoảng một đến hai mét, rồi đánh sao cho bóng đi qua điểm đó.
Trước khi đánh, hãy hình dung trọn đường bóng từ chỗ đứng tới lỗ, kể cả đoạn cong do dốc. Khi đầu óc đã có hình ảnh rõ ràng để đi theo, cú đánh thường dễ kiểm soát hơn nhiều. Đây cũng là lý do nhiều golfer lâu năm đứng lặng vài giây trước khi vào tư thế.
Tư thế đứng và cách cầm gậy để mặt gậy ổn định
Mắt nên nằm gần đường thẳng đi qua bóng và lỗ, nhưng không cần sát quá. Trọng lượng cơ thể chia đều hai chân để bạn không bị đổ người trong lúc đánh. Đứng vững giúp mặt gậy chao đảo ít hơn hẳn so với đứng nghiêng ngả.
Cầm gậy nhẹ tay là lời khuyên ai cũng từng nghe, nhưng ít người làm đúng. Siết chặt tay làm cổ tay cứng lại, và cổ tay cứng chính là kẻ thù của putt. Giữ cổ tay không gập trong lúc đánh để mặt gậy đi thẳng qua bóng. Điểm tiếp xúc giữa mặt gậy và bóng cần vuông góc với đường bóng. Nếu không, bóng sẽ lệch dù bạn đã ngắm rất chuẩn.
Giữ nhịp: backswing và follow-through cân xứng
Nhịp đánh là phần khó nhất với người mới. Putt là cú đánh nhỏ nên rất dễ bị ép lực. Cách chúng tôi hay dạy học viên là đếm thầm trong đầu “một – hai”. “Một” là lúc đưa gậy ra sau, “hai” là lúc đánh và đi tiếp. Khi hai đoạn này gần bằng nhau về độ dài và thời gian, bóng thường đi đều hơn.
Hãy đánh bằng vai và tay, không đánh bằng cổ tay. Vai quay nhẹ kéo theo tay và gậy, tạo ra chuyển động có kiểm soát hơn nhiều so với việc gập cổ tay. Đầu nên giữ cố định cho đến khi bóng đã lăn đi một đoạn. Đầu quay sớm kéo mắt và vai theo, và mặt gậy lập tức lệch.
Bài tập putt ở sân tập và trên green thật
Luyện putt hiệu quả không phải là đánh hàng trăm cú liên tục. Bạn cần có bài tập rõ mục tiêu. Bài đầu tiên là bài khoảng cách: đặt bóng ở ba, sáu và chín mét rồi đánh vào lỗ. Ghi lại bóng dừng cách lỗ bao xa, để biết mình đang đánh mạnh hay nhẹ ở từng khoảng.
Bài thứ hai là bài cổng. Cắm hai cây tee hẹp làm cổng ngay trước bóng, chỉ rộng hơn đầu gậy một chút, rồi đánh qua cổng. Bài này rèn mặt gậy đi thẳng rất tốt, vì gậy lệch là bạn đụng ngay vào cổng.
Bài thứ ba là bài đọc dốc: đánh cùng một khoảng cách từ các hướng dốc khác nhau. Bài này giúp bạn học cách đọc green nhiều hơn là chỉ luyện tay.
Chọn putter phù hợp với kiểu đánh của bạn
Putter có nhiều dáng khác nhau. Putter lưỡi thẳng thường cho cảm giác đánh tự nhiên, đường đi của mặt gậy dễ kiểm soát với người thích đánh theo đường thẳng. Putter lưỡi cong hợp với người đánh theo cung tròn nhẹ và thích cảm giác bóng bám vào mặt gậy.
Độ dài gậy cũng phải khớp với chiều cao của bạn. Gậy quá ngắn buộc bạn cúi sâu, mà cúi sâu làm vai và tay khó chuyển động đều. Gậy quá dài thì ngược lại. Thử đứng ở tư thế đánh và xem tay có buông tự nhiên không là cách đơn giản nhất để kiểm tra.
Lời khuyên của chúng tôi là đừng đổi gậy quá sớm. Nếu chưa luyện đủ thời gian với gậy hiện tại, đổi gậy thường chỉ làm bạn mất nhịp thêm. Nên cân nhắc đổi khi đã tập đều đặn vài tháng mà vẫn không thấy tiến bộ.
Chi phí và lịch luyện putt cho người mới ở Việt Nam
Nếu muốn luyện tại nhà, một thảm putt có giá từ vài trăm nghìn đến vài triệu đồng, tùy độ dài và chất lượng. Thảm ngắn chỉ đủ để rèn tư thế và nhịp. Thảm dài hơn mới giúp luyện khoảng cách. Với người mới, một thảm vừa phải là đã đủ dùng.
Tập tại sân tập thì chi phí cho một buổi 60 phút thường dao động khoảng 100 đến 200 nghìn đồng tiền bóng và phí sân, tùy nơi bạn chơi. Số tiền này không nhỏ, nên hãy tận dụng thời gian thật hiệu quả thay vì đánh cho có.
Với lịch tập, chúng tôi gợi ý ba buổi mỗi tuần, mỗi buổi 20 đến 30 phút tập putt. Sau vài tuần, bạn sẽ thấy khác biệt rõ. Nên dành thêm một buổi mỗi tháng để ra green thật, vì cỏ thật khác thảm nhiều.
Lỗi putt thường gặp và cách sửa nhanh
Lỗi phổ biến nhất là đánh quá mạnh. Nguyên nhân thường là bạn sợ hụt nên ép lực. Cách sửa là rút ngắn backswing và tập nhịp đều, thay vì cố đánh mạnh để chắc chắn bóng tới lỗ.
Lỗi thứ hai là bóng lệch hướng dù đã ngắm đúng. Thường do điểm ngắm không rõ hoặc mặt gậy không vuông lúc tiếp xúc. Trước mỗi cú, hãy kiểm tra lại điểm ngắm và quan sát mặt gậy.
Lỗi thứ ba là đẩy bóng thay vì đánh. Tay dừng ngay sau khi chạm bóng, và kết quả là bóng chậm và lệch. Giữ follow-through để tay đi tiếp về phía lỗ, bóng sẽ đi đều hơn.
Tập putt tại sân golf có green mô phỏng
Khi thời tiết xấu hoặc sân thật đông, các sân tập indoor có green mô phỏng là lựa chọn hữu ích. Bạn luyện được cả đọc dốc lẫn nhịp đánh mà không phụ thuộc vào trời. Nếu đang tìm nơi tập phù hợp, bạn có thể tham khảo thêm khu tập golf indoor của chúng tôi, nơi có green mô phỏng để bạn luyện đều đặn quanh năm.
Dù vậy, green mô phỏng không thay thế hoàn toàn cảm giác cỏ thật. Hãy kết hợp: tập indoor để giữ nhịp, và ra sân có green thật để cảm nhận tốc độ cỏ. Ghi lại kết quả mỗi buổi, dù chỉ vài dòng, để nhìn thấy tiến bộ theo thời gian.
Bạn đang thắc mắc gì về việc luyện putt?
Mỗi ngày nên tập putt bao lâu để thấy tiến bộ?
Với đa số golfer phong trào, 20 đến 30 phút tập có mục tiêu mỗi ngày là đủ. Điều quan trọng là đều đặn, đừng dồn một buổi dài rồi bỏ nhiều ngày liền.
Có cần mua thảm putt tại nhà không, hay chỉ tập ngoài sân?
Thảm tại nhà rất tiện để giữ nhịp và tư thế mỗi ngày. Tuy vậy, bạn vẫn nên ra green thật định kỳ, vì cỏ thật khác thảm về tốc độ và độ dốc.
Vì sao có lúc putt rất chính xác, có lúc lệch hẳn?
Thường do nhịp đánh thay đổi hoặc lực tay siết khác nhau giữa các cú. Chỉ một thay đổi nhỏ ở cổ tay hay đầu cũng đủ làm bóng lệch.
Người mới nên bắt đầu luyện putt ở khoảng cách nào?
Bắt đầu từ khoảng hai đến ba mét, nơi bạn có thể đánh vào lỗ thường xuyên. Khi đã ổn định, mới tăng dần lên sáu và chín mét để luyện khoảng cách.
Putter cũ có ảnh hưởng nhiều đến kết quả không?
Có, nhưng không phải lúc nào cũng là nguyên nhân chính. Nếu mặt gậy đã mòn hoặc độ dài không hợp, nó sẽ ảnh hưởng. Còn nếu chưa luyện đủ, đổi gậy mới cũng khó giải quyết gốc rễ của vấn đề.