Kỹ thuật chipping golf là cú đánh ngắn quanh green, giúp bóng bay thấp rồi lăn về phía lỗ. Bên mình ở Golf World chơi nhiều năm trên cả sân tập lẫn sân 18 hố. Chúng tôi nhận ra phần lớn điểm số bị mất không nằm ở cú driver mà nằm ngay quanh green. Một cú chip hỏng thường kéo theo thêm hai gậy nữa. Bài này gom lại những gì tụi mình đã thử, đã sai và đã sửa được.
Cú chip là gì và khi nào nên chip thay vì pitch
Chip là cú đánh có đường bóng thấp, bóng chỉ bay một đoạn ngắn rồi lăn là chính. Pitch thì ngược lại, bóng bay cao hơn, rơi xuống green và dừng nhanh. Hai cú này đều dùng khi bóng nằm gần green nhưng chưa lên được, và chọn sai cú là lỗi rất phổ biến ở người mới.
Quy tắc bên mình hay dùng khá đơn giản. Nếu giữa bóng và mép green có ít cỏ, còn từ mép green tới lỗ có nhiều mặt cỏ phẳng, hãy chip. Bóng lăn trên green dễ đoán hơn bóng bay trong không khí. Nếu phía trước bóng có bunker, hố nước hoặc một mô đất cao, hãy cân nhắc pitch để bóng bay qua chướng ngại rồi mới dừng.
Có một cách hình dung dễ nhớ: hãy cho bóng bay càng ít càng tốt và lăn càng nhiều càng tốt. Bạn có thể đọc thêm về môn golf và các cú đánh quanh green để nắm bức tranh chung trước khi đi vào chi tiết.
Tư thế, cách cầm gậy và vị trí bóng khi chip
Tư thế đứng cho kỹ thuật chipping golf
Khi chip, bạn đứng hẹp hơn nhiều so với lúc đánh full swing. Hai bàn chân gần nhau, khoảng một gang tay giữa hai gót. Mũi bàn chân trái mở nhẹ về phía mục tiêu để hông xoay dễ hơn lúc gậy đi qua bóng.
Phần lớn trọng lượng dồn lên chân trái, tụi mình thường nhắm khoảng bảy phần chân trái, ba phần chân phải. Giữ nguyên tỷ lệ này từ lúc vào thế cho đến khi bóng đã rời mặt gậy. Thân người nghiêng nhẹ về phía trước, tay hơi đưa lên cao hơn so với tư thế thường để gậy đứng dốc hơn.
Cách cầm gậy và vị trí bóng
Về tay cầm, bạn nên cầm gậy ngắn xuống phía dưới, gần sát phần cán bọc da. Cầm ngắn giúp kiểm soát tốt hơn. Nếu bạn còn lúng túng chuyện grip, hãy xem lại bài hướng dẫn các kiểu cầm gậy chuẩn rồi quay lại đây. Với cú chip, nhiều golfer chọn siết nhẹ hơn thường lệ để bàn tay mềm.
Bóng đặt hơi lệch về phía chân phải, ngang giữa hai bàn chân hoặc nhích sang phải một chút. Vị trí này giúp mặt gậy chạm bóng trước rồi mới chạm cỏ. Đặt bóng quá lệch về chân trái là nguyên nhân của những cú “chạm đôi” hoặc bóng bay vọt lên không kiểm soát được.
Một chi tiết nhỏ ít người để ý là cổ tay. Khi chip, cổ tay gần như đứng yên. Cánh tay, vai và thân người cùng chuyển động như một khối, giống con lắc đồng hồ. Nếu thấy cổ tay búng lên lúc chạm bóng, bạn đang biến cú chip thành cú “xúc”, và bóng sẽ rất khó đoán.
Ba kiểu chip cơ bản: chip-and-run, chip bổng, chip từ rough
Chip-and-run: lăn nhiều, bay ít
Đây là kiểu chip đầu tiên bên mình dạy cho người mới. Bạn dùng gậy sắt 7, 8 hoặc 9, bóng bay vài mét rồi lăn gần hết quãng đường còn lại. Cú swing ngắn, nhịp đều, mặt gậy gần như không thay đổi góc.
Ưu điểm lớn nhất là ít rủi ro. Ngay cả khi chạm bóng hơi lệch, bóng vẫn lăn về hướng gần lỗ. Hãy chọn điểm rơi cách mép green khoảng một hai bước chân, sau đó để bóng làm phần còn lại. Gậy càng thấp số, bóng càng lăn xa. Gậy sắt 9 cho bóng bay cao hơn sắt 7 một chút nhưng lăn ngắn hơn.
Chip bổng: khi cần bóng dừng nhanh
Khi lỗ nằm sát mép green và bạn không có nhiều chỗ để bóng lăn, chip bổng là lựa chọn hợp lý. Bạn dùng sand wedge hoặc lob wedge để bóng bay cao hơn và rơi mềm. Nếu chưa rõ loại gậy này, hãy đọc thêm về gậy lob wedge 60 độ để hiểu khi nào nên dùng.
Kiểu chip này đòi hỏi tự tin hơn. Mở mặt gậy nhẹ, đứng hơi rộng hơn một chút và để gậy trượt dưới bóng. Lỗi hay gặp là lo bóng không bay lên nên bạn tự “múc”. Hãy tin vào độ dốc của mặt gậy, nó sẽ tự nâng bóng giúp bạn.
Chip từ rough: chậm lại và đứng vững
Trong rough, cỏ quấn vào cổ gậy và làm mặt gậy quay lệch. Bên mình thường nắm gậy chặt hơn một chút so với chip trên fairway. Bóng đặt giữa hoặc nhích về phía chân phải, thân người nghiêng thêm để gậy xuống dốc hơn.
Hãy chấp nhận rằng bóng bay ra từ rough sẽ lăn nhiều và khó dừng. Với cú này, mục tiêu đầu tiên là đưa bóng lên green, chưa cần tính chuyện gần lỗ. Một buổi chiều ở sân quen, tụi mình đã mất ba gậy chỉ vì cố chip bóng sát lỗ từ rough dày. Sau lần đó cả nhóm đổi cách nghĩ và điểm số cải thiện ngay.
Bài tập chipping trên sân tập và quanh green
Muốn chip tốt, bạn cần luyện đều chứ không cần luyện lâu. Hai mươi phút mỗi buổi, hai buổi mỗi tuần đã cho kết quả rõ hơn nhiều so với một buổi hai tiếng mỗi tháng. Dưới đây là mấy bài tụi mình hay làm.
- Bài tập khăn: đặt một chiếc khăn trên green, cách bóng khoảng sáu bước chân. Mục tiêu là cho bóng rơi lên khăn rồi lăn tiếp. Bài này luyện cảm giác điểm rơi.
- Bài tập một gậy, nhiều đích: chỉ dùng một cây sắt 8 và chip về ba lỗ khác nhau. Bạn sẽ thấy cùng một cây gậy cho nhiều khoảng cách tùy vào độ dài của cú swing.
- Bài tập chân phải co lên: nâng gót chân phải khỏi mặt đất khi chip. Bài này giúp bạn giữ trọng lượng bên chân trái và loại bỏ kiểu ngả người ra sau.
Nếu bạn muốn có người chỉnh trực tiếp, các buổi học trong chương trình học golf thường có phần luyện game ngắn rất kỹ. Khi trời mưa hoặc quá nóng, bạn vẫn luyện được độ chạm bóng trong khu golf indoor với mô phỏng 3D.
Còn khi ra sân, hãy dành mười phút ở khu chipping green trước giờ tee off. Đây là lúc bạn cảm nhận tốc độ mặt cỏ hôm đó. Mặt cỏ buổi sáng thường chậm hơn buổi chiều, và bóng lăn cũng khác đi theo.
Lỗi chip hay gặp và cách sửa
Lỗi đầu tiên là chạm bóng lên trên đỉnh, khiến bóng chạy vọt qua lỗ. Nguyên nhân thường là cổ tay búng hoặc người ngả ra sau. Cách sửa là giữ trọng lượng bên chân trái và để tay đi trước đầu gậy lúc chạm bóng. Hãy tập chậm, đếm nhịp một-hai, và quan sát điểm chạm.
Lỗi thứ hai là chạm cỏ trước bóng, hay còn gọi là “chạm đất dày”. Bóng chỉ nhích được vài mét. Lỗi này gặp nhiều khi bạn đặt bóng quá lệch về chân trái hoặc mặt gậy rơi xuống quá dốc. Hãy kiểm tra lại vị trí bóng và thử tập với bóng nằm trên mặt cỏ ngắn trước.
Lỗi thứ ba là quá lo lắng nên swing ngắn dần giữa chừng. Gậy đi lên khá dài rồi chậm lại ngay trước bóng. Kết quả là bóng bị đánh yếu và dừng sớm. Giải pháp là cho phần đánh xuống dài ít nhất bằng phần đưa gậy lên, nhịp đều từ đầu đến cuối.
Cuối cùng, nhiều người chọn sai gậy. Họ dùng lob wedge cho mọi tình huống, kể cả khi bóng nằm trên mặt cỏ phẳng và lỗ ở xa. Hãy chọn gậy đơn giản nhất làm được việc. Một cú chip-and-run bằng sắt 8 thường an toàn hơn một cú chip bổng đầy rủi ro.
Kỹ thuật chipping golf không cần cú swing đẹp. Nó cần cảm giác khoảng cách và sự bình tĩnh, hai thứ chỉ có được qua lặp lại. Hãy bắt đầu từ chip-and-run, luyện đều từng tuần, rồi thêm dần các kiểu khác. Bạn sẽ thấy số gậy quanh green giảm đi lúc nào không hay.
